De noodzaak van een tweede toilet in een woning is een veelvoorkomend probleem, vooral in huishoudens met meerdere personen of in situaties waarin de huidige faciliteiten ontoereikend zijn voor de dagelijkse levensloop. Voor bewoners van sociale huurwoningen is de procedure om een dergelijke aanpassing te realiseren echter complexer dan bij particuliere eigenaren. Het proces omvat niet alleen technische specificaties, maar ook juridische en financiële aspecten die direct van invloed zijn op de huurprijs en de verantwoordelijkheden tussen verhuurder en huurder. Een gedetailleerd begrip van deze dynamiek is essentieel voor een succesvolle aanvraag.
De kern van de procedure ligt in het onderscheid tussen kleine, zelfstandige aanpassingen en grootschalige bouwkundige ingrepen. Een extra toilet vereist vaak een ingrijpende verbouwing van de woning, waarbij leidingwerk, afvoer en vloerafwerking een cruciale rol spelen. De verhuurder, in dit geval vaak een woningbouwvereniging zoals De Alliantie, hanteert strikte regels over wat wel en niet wordt goedgekeurd. Het is van belang om te weten dat een aanvraag voor een tweede toilet alleen slaagt als er voldoende afvoer is voorzien. Zonder een afvoerbuis van minimaal 100 mm is het technisch onmogelijk om een tweede toilet te plaatsen. Dit is een harde technische eis die vaak de reden is van afwijzing van een aanvraag.
Technische Specificaties en Bouwkundige Eisen
Het plaatsen van een extra toilet is geen simpele klus. Het vereist specifieke bouwkundige voorwaarden die in de woning al moeten aanwezig zijn of die door de verhuurder moeten worden aangebracht. De meest fundamentele eis betreft het afvoersysteem. Voor een functioneel tweede toilet is een afvoer van minimaal 100 mm vereist. Als deze afvoer niet aanwezig is, kan er geen tweede toilet worden geplaatst. Dit is een technische hard limit die door de verhuurder wordt gehanteerd.
Naast de afvoereis zijn er andere technische aspecten die bepalen of een aanvraag succesvol kan zijn. De locatie van het nieuwe toilet moet voldoen aan de eisen voor ventilatie, waterleiding en elektriciteit. Vaak wordt een tweede toilet aangevraagd in combinatie met andere duurzaamheidswerkzaamheden of dakwerkzaamheden, hoewel dit niet altijd mogelijk is voor elk gebouw. Niet alle gebouwen zijn geschikt voor bepaalde aanpassingen, zoals het plaatsen van zonnepanelen, maar voor een extra toilet geldt dat de bestaande infrastructuur het mogelijk moet maken.
Het is cruciaal om te begrijpen dat de verantwoordelijkheid voor de uitvoering ligt bij de verhuurder, mits toestemming is verleend. De verhuurder voert de aanpassing uit nadat de huurder akkoord is gegaan met de kosten en de gevolgen voor de huurprijs. De prijs van de aanpassing is afhankelijk van de specifieke situatie in de woning. Deze prijs bepaalt uiteindelijk de huurverhoging. De verhoogde huurprijs gaat de eerst volgende maand in na akkoord. Dit betekent dat de huurder direct na de goedkeuring van de aanpassing een hogere maandlast krijgt.
De Rol van de Wmo en Gemeentelijke Regelingen
Een van de meest complexe aspecten van het aanvragen van een extra toilet is de interactie met de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). Veel aanpassingen die onder de Wmo vallen, zoals een verhoogd toilet, wandbeugel, anti-slip vloer, traplift of een tweede trapleuning, moeten eerst via de gemeente worden aangevraagd.
Het proces verloopt als volgt: de bewoner dient een medische verklaring aan te leveren waarin staat dat de aanpassing noodzakelijk is. Met deze verklaring kan er een aanvraag worden gedaan bij de gemeente. Als de gemeente akkoord gaat met de maatwerkvoorziening, neemt de gemeente contact op met de verhuurder. Op dat punt geeft de verhuurder over het algemeen toestemming voor de aanpassing.
Als de gemeente echter geen akkoord geeft, blijft de bewoner niet zonder opties. De bewoner kan de aanpassing bij de verhuurder aanvragen via de optie "Ik wil iets anders aanpassen" in het aanvraagformulier. In dit geval is het belangrijk om te weten dat de bewoner dan zelf de kosten van de aanpassing moet betalen. De verhuurder geeft wel toestemming om een verhoogd toilet, antislip vloer, tweede trapleuning of wandbeugel aan te brengen, zelfs als dit niet wordt vergoed door de gemeente, maar de financiële last ligt bij de bewoner.
Het is essentieel om onderscheid te maken tussen kleine hulpmiddelen en grootschalige bouwkundige aanpassingen. Veel verbeteringen kunnen makkelijk zelf en snel (laten) gedaan worden. Denk hierbij aan beugels aan de muur, een thermostaatkraan, een verhoogd toilet of het aanpassen van drempels. Deze hulpmiddelen zijn makkelijk zelf te verkrijgen en aan te brengen. Het is niet nodig hiervoor een maatwerkvoorziening van de Wmo aan te vragen. Als een eenvoudige aanpassing niet voldoende is, kan er een andere (huur)woning worden overwogen. Omdat er wachttijden zijn voor huurwoningen, is het belangrijk om zich daarvoor op tijd in te schrijven. De wachttijd voor een andere geschikte huurwoning via een woningbouwvereniging kan oplopen tot 5 jaar of langer.
Procedure en Verantwoordelijkheden bij De Alliantie
Voor bewoners die bij een specifieke verhuurder zoals De Alliantie wonen, geldt een specifieke procedure. De aanvraag voor een aanpassing wordt gedaan via een digitaal formulier. Velden met een sterretje (*) zijn verplicht. De verhuurder benadrukt dat ze geen toestemming geven voor bepaalde aanpassingen die door de bewoner zelf worden gedaan of laten doen. Dit is een cruciaal punt: als een bewoner zelf een aanpassing uitvoert zonder toestemming, is de verhuurder niet verantwoordelijk. Bij verhuizing krijgt de bewoner geen geld voor de aanpassingen die ze zelf hebben gedaan. De verhuurder kan zelfs vragen om de aanpassing te verwijderen als de bewoner verhuist.
De verhuurder is niet verantwoordelijk voor aanpassingen die een bewoner zelf doet of laat doen. Dit betekent dat de bewoner het risico draagt voor de kwaliteit en de kosten van zelfstandige ingrepen. Als de bewoner verhuist, krijgt hij geen vergoeding voor deze aanpassingen. Bovendien kan de verhuurder eisen dat de aanpassing wordt verwijderd bij verhuizing. Dit is een belangrijk risico voor de bewoner die zelf een tweede toilet laat plaatsen zonder toestemming.
De prijs van de aanpassing is afhankelijk van de situatie in de woning. De prijs bepaalt de uiteindelijke huurverhoging. De verhuurder vraagt eerst om akkoord. Na akkoord voert de verhuurder de aanpassing uit. De verhoogde huurprijs gaat dan de eerst volgende maand in. Dit betekent dat de bewoner direct na de goedkeuring een hogere maandlast krijgt.
Vergelijking van Aanvraagroutes en Kosten
Om de verschillende opties voor het aanvragen van een extra toilet duidelijk te maken, is het nuttig om de verschillende routes te vergelijken. De keuze hangt af van de medische noodzaak, de beschikbare infrastructuur en de financiële situatie van de bewoner.
| Kenmerk | Route via Wmo (Gemeente) | Route via Verhuurder (Zelfstandig) | Route via Verhuurder (Met goedkeuring) |
|---|---|---|---|
| Vereiste | Medische verklaring | Geen medische verklaring vereist | Geen medische verklaring vereist |
| Kosten | Vergoed door gemeente (als akkoord) | Volledig door bewoner | Verrekend in de huur |
| Uitvoering | Gemeente regelt met verhuurder | Bewoner regelt zelf | Verhuurder voert uit |
| Huurverhoging | Geen directe huurverhoging | Geen huurverhoging, maar eigen kosten | Ja, verhoogde huurprijs |
| Verantwoordelijkheid | Gemeente en verhuurder | Volledig bij bewoner | Verhuurder |
| Verwijderen bij verhuizing | N.v.t. (vaak niet vereist) | Kan vereist worden | Kan vereist worden |
Het is belangrijk om te weten dat de route via de Wmo vaak de meest voordelige optie is, mits de gemeente akkoord gaat. Als de gemeente geen akkoord geeft, kan de bewoner nog steeds een aanvraag doen bij de verhuurder, maar dan moet de bewoner zelf de kosten betalen of een hogere huur accepteren.
Specifieke Beperkingen en Verboden
Niet elke aanpassing wordt toegestaan door de verhuurder. Er zijn specifieke beperkingen die van toepassing zijn op bepaalde gebouwen of typen van woningen. Bijvoorbeeld, de verhuurder geeft geen toestemming voor het plaatsen van een regenton en het inkorten van een regenpijp als de bewoner in een appartement woont. Dit komt omdat het leidingwerk voor alle appartementen aan elkaar is vastgezet. Als er een fout wordt gemaakt, hebben meerdere huishoudens hier overlast van.
Ook voor zonnepanelen geldt een beperking. Op dit moment neemt de verhuurder geen aanvragen voor zonnepanelen in behandeling. Ze zijn bezig met een nieuwe leverancier en werkwijze. Meestal wordt dit in combinatie met andere duurzaamheidswerkzaamheden of dakwerkzaamheden gedaan. Niet alle gebouwen zijn geschikt voor zonnepanelen. Als het gebouw aan de beurt is, ontvangt de bewoner een bericht.
Voor bewoners in een gebouw met een Vereniging van Eigenaren (VvE) geldt dat de VvE beslist over zonnepanelen. Woon je in een gebouw met een VvE en wil je iets aanpassen aan de buitenzijde van de woning of aan de algemene ruimte? Dan kun je de aanvraag bij je VvE doen. Voor een aanpassing van de grond van de gemeente vraag je aan bij je gemeente.
Voorrang op Sociale Huurwoningen en Alternatieven
Als een eenvoudige aanpassing niet voldoende is, kan er worden gekeken naar een andere (huur)woning. Omdat er wachttijden zijn voor huurwoningen, is het belangrijk dat men zich daarvoor op tijd inschrijft. De wachttijd voor een andere geschikte huurwoning via een woningbouwvereniging kan oplopen tot 5 jaar of langer.
In sommige gevallen kan er sprake zijn van voorrang op een sociale huurwoning. In 2024 zijn de gemeenten Gooise Meren en Hilversum begonnen met een experiment om mensen met een cruciaal beroep voorrang te geven op een sociale huurwoning. Het doel is om deze mensen beter te helpen op de woningmarkt, zodat ze (langer) in deze belangrijke functies kunnen werken. Het experiment was oorspronkelijk voor één jaar, maar is verlengd tot 1 januari 2026. In Hilversum worden tot 1 juni 2025 de resterende woningen aangeboden. In Gooise Meren zijn de afgesproken woningen al aangeboden en worden geen extra woningen aangeboden.
Voor mensen die een urgentieverklaring nodig hebben, bijvoorbeeld omdat ze in een noodsituatie zitten buiten hun schuld om, kan er voorrang worden verkregen. Voorwaarden zijn dat men minimaal 2 jaar achter elkaar ingeschreven is in de Basisregistratie Personen (BRP) van de gemeente, een bepaald inkomen heeft en niet zelf in de noodsituatie is gekomen. Een urgentieverklaring geeft voorrang op een sociale huurwoning.
Kosten en Financiële Gevolgen
De kosten van een aanpassing zijn een belangrijk punt van discussie. Als de gemeente via de Wmo akkoord gaat, worden de kosten gedekt door de gemeente. Als de gemeente geen akkoord geeft, kan de bewoner de aanpassing bij de verhuurder aanvragen, maar dan moet de bewoner zelf de kosten betalen. De prijs van de aanpassing is afhankelijk van de situatie in de woning. De prijs bepaalt de uiteindelijke huurverhoging. We vragen je eerst om akkoord. Na akkoord voeren we de aanpassing uit. De verhoogde huurprijs gaat dan de eerst volgende maand in.
Voor het experiment met voorrang voor cruciale beroepen geldt dat er eenmalig € 25 betaald moet worden voor de registratie (prijspeil 2024). U heeft ook een werkgeversverklaring nodig van de website, die u hier kunt downloaden. Na registratie krijgt u in uw zoekprofiel in WoningNet de mogelijkheid om met voorrang te reageren op de sociale huurwoningen die worden aangeboden voor dit experiment. Let op! U kunt alleen reageren op woningen in de gemeente waar u werkt. Belangrijk! Dit experiment is alleen voor werknemers die een uitvoerende functie hebben. Werknemers die een werk-leertraject volgen, komen niet in aanmerking voor voorrang.
Alternatieven en Hulpmiddelen
Als een tweede toilet niet mogelijk is of te duur, zijn er alternatieven beschikbaar. Veel verbeteringen kunt u makkelijk zelf en snel (laten) doen. Denk bijvoorbeeld aan: - beugels aan de muur op verschillende plekken in uw huis - een thermostaatkraan voor de douche of keuken - een mengkraan met hendel - een verhoogd toilet of toiletverhoger - het aanpassen of verwijderen van drempels - drempelhulp of opstap-tegel voor de douchebak - douchekruk of -stoel - gemaksartikelen voor in de keuken, zoals korflades
Deze hulpmiddelen zijn makkelijk zelf te verkrijgen en aan te brengen. Het is niet nodig hiervoor een maatwerkvoorziening van de Wmo aan te vragen. Dit biedt een goedkope en snelle oplossing voor veel van de problemen die een extra toilet zou moeten oplossen.
Conclusie
Het aanvragen van een extra toilet in een sociale huurwoning is een complex proces dat afhangt van technische mogelijkheden, financiële regelingen en de specifieke regels van de verhuurder. De kern van de procedure ligt in het onderscheid tussen kleine, zelfstandige aanpassingen en grootschalige bouwkundige ingrepen. Een tweede toilet vereist een afvoer van minimaal 100 mm. Zonder deze afvoer is de aanpassing technisch onmogelijk. De verhuurder geeft geen toestemming voor aanpassingen die de bewoner zelf doet, en bij verhuizing kan de bewoner worden gevraagd de aanpassing te verwijderen zonder vergoeding.
De route via de Wmo is vaak de meest voordelige optie, mits de gemeente akkoord gaat. Als de gemeente geen akkoord geeft, kan de bewoner nog steeds een aanvraag doen bij de verhuurder, maar dan moet de bewoner zelf de kosten betalen of een hogere huur accepteren. Voor mensen die een andere woning zoeken, kunnen er wachttijden zijn van tot wel 5 jaar. Voorrang op een sociale huurwoning is mogelijk via specifieke regelingen voor cruciale beroepen of via een urgentieverklaring voor mensen in een noodsituatie. Het is essentieel om de specifieke eisen van de verhuurder en de gemeente te begrijpen voordat er een aanvraag wordt gedaan.