Voor mensen met een chronische ziekte of beperking kan wonen een extra financiële belasting worden. Omdat hun huishouden vaak intensievere zorg vereist, is het moeilijker om hun inkomens te gebruiken voor woonkosten. Gelukkig zijn er specifieke regelingen die hen kunnen helpen om hun huur te ondersteunen. In dit artikel wordt uitgebreid ingegaan op de extra huurtoeslag voor mensen met chronische ziekten, de wijzigingen die in 2026 op komst zijn, en welke andere steunmogelijkheden beschikbaar zijn.
Inleiding
De huurtoeslag is een regeling bedoeld om mensen met een laag inkomen te helpen bij hun woonkosten. Voor mensen met een chronische ziekte of beperking zijn er in bepaalde gevallen extra regelingen beschikbaar. Deze regelingen zijn ontworpen om rekening te houden met de extra kosten die bij deze situaties horen, zoals intensieve zorg of maatwerkvoorzieningen.
De informatie in dit artikel is gebaseerd op bestaande regelgeving, wetten, en bepalingen van relevante instanties zoals het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, de Vereniging van Nederlandse Gemeenten, en andere betrouwbare bronnen. Het doel is om een duidelijk en overzichtelijk beeld te geven van de beschikbare steunmogelijkheden en hoe deze in de praktijk werken.
Wat is de huurtoeslag?
De huurtoeslag is een financiële ondersteuning die mensen met een laag inkomen ontvangen om hun huur te kunnen betalen. De hoogte van de toeslag hangt af van factoren zoals het inkomen, de huurprijs, de grootte van het huishouden, en of er kinderen zijn.
Algemene regels voor huurtoeslag
- Maximumhuurgrens: Tot 1 januari 2026 gold een maximumhuurgrens. Voor een huurwoning mocht de huur niet hoger zijn dan een bepaald percentage van het netto minimumloon. Deze regel bepaalde of iemand in aanmerking kwam voor huurtoeslag.
- Servicekosten: Servicekosten zoals gas, water, en elektriciteit werden meegenomen in de berekening van de huurprijs die bepalend was voor de huurtoeslag.
- Verwerven recht op huurtoeslag: Als iemand in het verleden huurtoeslag heeft gekregen en de huur later is gestegen boven de huurgrens, kon het toch mogelijk zijn om een zogenoemd “verworven recht” te hebben. Dit recht bleef bestaan tot het moment dat het inkomen of vermogen zo hoog was dat iemand niet langer in aanmerking kwam voor de toeslag.
Deze regels zijn in 2026 veranderd, zoals later in dit artikel zal worden besproken.
Ruimere regels voor mensen met chronische ziekte of beperking
Voor mensen die chronisch zieke of beperkt zijn, zijn er in bepaalde gevallen ruimere regels voor de huurtoeslag. Deze regelingen zijn ontworpen om te compenseren voor de extra kosten en beperkingen die ontstaan door de ziekte of beperking.
Zorgtoeslag
Een belangrijk onderdeel van de steun is de zorgtoeslag. Deze toeslag compenseert een deel van de zorgverzekering, die vaak aanzienlijk is voor mensen met chronische aandoeningen. De zorgtoeslag is afhankelijk van het inkomen en het aantal ziektejaarverzekeringen dat iemand heeft.
Dubbele kinderbijslag
Voor kinderen met een chronische ziekte of beperking is er ook een specifieke regeling: de dubbele kinderbijslag. Deze bijslag is bedoeld om de extra kosten te compenseren die met het opvoeden van zo’n kind gepaard gaan. De bijslag is geldig tot het moment dat het kind 18 jaar oud is.
Verlaging van autobelastingen
Voor mensen die een aangepaste rolstoelbus gebruiken, zijn er verminderingen mogelijk in de motorrijtuigenbelasting en in de BPM (aanschafbelasting). Dit is bedoeld om de hoge kosten van het vervoer met een aangepaste auto te ondersteunen.
Financiële steun van fondsen
Niet alle kosten die met een chronische ziekte of beperking gepaard gaan, zijn dekbaar via wetgeving. Daarom bestaan er fondsen die individuele hulp bieden. Deze fondsen kunnen bijvoorbeeld helpen met de aankoop van assistive technologie of de aanpassing van een woning.
Wijzigingen vanaf 1 januari 2026
Op 1 januari 2026 treden belangrijke wijzigingen in werking op de huurtoeslagregeling. Deze wijzigingen betreffen zowel de maximumhuurgrens als de meeweging van servicekosten.
Vervallen van de maximumhuurgrens
Tot 2026 gold een beperkte maximumhuurgrens. Alleen mensen met een huurprijs tot 900,07 euro per maand (kale huur plus servicekosten) konden in aanmerking komen voor huurtoeslag. Dit betekende dat mensen met een laag inkomen, die in een duurdere woning woonden, niet in aanmerking kwamen voor de toeslag, ondanks dat ze financieel wel in het redden zouden zijn.
Vanaf 2026 vervalt deze bovengrens. Dat betekent dat de huurtoeslag nu voornamelijk afhankelijk is van het inkomen van de huurder. Als iemand een laag inkomen heeft, is er een groter kans dat hij of zij in aanmerking komt voor huurtoeslag, ongeacht de huurprijs.
Servicekosten tellen niet meer mee
In de huidige regeling worden servicekosten zoals gas, water, licht en internet meegerekend bij de bepaling van de huurprijs. Vanaf 2026 verandert dit: servicekosten tellen niet meer mee in de berekening van de huurprijs voor de huurtoeslag. Dit betekent dat mensen die in woningen wonen waar deze kosten hoog zijn, nu toch nog in aanmerking kunnen komen voor de toeslag, mits hun inkomen laag genoeg is.
Gevolgen van de wijzigingen
De wijzigingen hebben vooral betekenis voor mensen die in relatief duurdere woningen wonen, of voor wie servicekosten aanzienlijk zijn. Door de verlaging van de eisen op basis van huurprijs en door het verlaten van servicekosten als bepalend factor, wordt het voor een bredere groep mensen mogelijk om huurtoeslag te ontvangen.
Voorbeeld van de nieuwe regeling
Stel, iemand woont in een woning met een kale huur van 800 euro per maand en heeft servicekosten van 120 euro. Tot 2026 zou de totale huurprijs 920 euro zijn, wat hoger is dan de maximumhuurgrens van 900,07 euro. Daardoor zou deze persoon niet in aanmerking komen voor huurtoeslag. Vanaf 2026 geldt deze beperking niet meer, zolang het inkomen laag genoeg is.
Huurtoeslag en inkomensverlagingen
De huurtoeslagregeling bevat ook bepalingen rondom inkomensverlagingen. Deze verlagingen zijn bedoeld om te voorkomen dat mensen met een extreem laag inkomen geen stimulatie krijgen om aan te sluiten bij de arbeidsmarkt.
Verlagingen voor alleenstaanden
Voor alleenstaanden of alleenstaande ouders is er een verlaging van 18% van het netto minimumloon. Deze verlaging is gebaseerd op het minimumbedrag dat de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties hanteren bij het toepassen van huurtoeslag. De verlaging wordt in mindering gebracht op de berekende toeslag.
Indien de toeslag lager is dan de verlaging, dan wordt het restant op de basisnorm gekort. Voor gehuwden wordt de verlaging toegepast op de norm zelf, omdat zij geen toeslag ontvangen.
Toeslag voor jonge alleenstaanden
Voor jonge alleenstaanden, onder de 21 jaar, geldt een beperkte maximumtoeslag. Dit is bedoeld om te zorgen dat er toch een stimulatie is om aan het werken te denken. De toeslag voor deze groep wordt beperkt tot 10% van het netto minimumloon.
Cumulatie van verlagingen
Bij het toepassen van de huurtoeslagregeling moet rekening worden gehouden met cumulatie van verlagingen. Dit betekent dat meerdere factoren tegelijkertijd kunnen leiden tot verlagingen, wat het uiteindelijke bedrag van de toeslag kan beïnvloeden. Dit is een complexe berekening die vaak in het voordeel is van de huurder, maar het is belangrijk om te begrijpen hoe het werkt.
Wijzigingen in het recht op huurtoeslag na de uitspraak van de Raad van State
Tot 24 juli 2019 gold dat als iemand een verworven recht op huurtoeslag had, bijvoorbeeld door huurgrensoverschrijding, en vervolgens een stijging van inkomen of vermogen had, dat het recht op huurtoeslag verviel. Dit betekende dat ook als het inkomen later weer daalde, er geen herstel van de huurtoeslag was, tenzij de huur ook weer was gedaald.
Na de uitspraak van de Raad van State is dit veranderd. Huurders die een verworven recht op huurtoeslag hebben vanwege huurgrensoverschrijding, kunnen nu weer aanspraak maken op de toeslag als hun inkomen of vermogen daalt. Dit geldt zolang er vijf jaar zijn verstreken sinds het einde van het betreffende jaar.
Deze wijziging is belangrijk voor mensen die tijdelijk een hoger inkomen hebben gehad, maar nu weer in een situatie terechtkomen waarin ze in aanmerking komen voor huurtoeslag.
Specifieke regelingen voor maatwerkvoorzieningen
Voor mensen met chronische ziekten of beperkingen zijn er ook regelingen voor maatwerkvoorzieningen. Deze voorzieningen zijn persoonlijk afgestemd op de situatie van de betrokkene en kunnen bijvoorbeeld bestaan uit individuele begeleiding, dagbesteding, woningaanpassingen of vervoersvoorzieningen.
Voor deze voorzieningen geldt een maximaal eigen bijdragebedrag van € 21,80 per maand (tarief 2026). Alleen voor beschermd wonen (voor mensen met psychische problemen) en maatschappelijke opvang (voor daklozen) mag de eigen bijdrage hoger zijn.
De gemeente mag echter ook een lager bedrag vragen. De eigen bijdrage wordt ingetrokken door het CAK (College van de Armoede).
Bijzondere bijstand
Nebijstand is ook mogelijk in de vorm van bijzondere bijstand. Dit is een compensatie voor de aanschaf van dure spullen die iemand echt nodig heeft, maar die hij of zij niet zelf kan betalen. Voor bijzondere bijstand is het vereist dat iemand een laag inkomen heeft en geen of nauwelijks eigen vermogen.
Samenwerking met gemeenten en zorgorganisaties
De uitvoering van deze regelingen hangt vaak af van de samenwerking tussen gemeenten en zorgorganisaties. De gemeente is verantwoordelijk voor het bepalen van de eigen bijdrage en voor het afhandelen van verzoeken voor maatwerkvoorzieningen. De zorgorganisatie levert de voorziening en stuurt de rekening rechtstreeks naar de gemeente.
Dit systeem zorgt ervoor dat de betrokkene niet persoonlijk aansluiting hoeft te maken op de rekening en dat de steun direct bij de gemeente wordt ingevraagd.
Conclusie
Mensen met een chronische ziekte of beperking kunnen op meerdere manieren worden ondersteund bij hun woonkosten. De huurtoeslagregeling biedt extra ruimte voor deze groep, bijvoorbeeld via de ruimere regels voor alleenstaanden, dubbele kinderbijslag, en verlagingen van autobelastingen. In 2026 treden belangrijke wijzigingen in werking, waardoor het voor meer mensen mogelijk is om huurtoeslag te ontvangen.
Daarnaast zijn er regelingen voor maatwerkvoorzieningen en bijzondere bijstand die kunnen helpen met extra kosten die gepaard gaan met chronische ziekten of beperkingen. De samenwerking tussen gemeenten en zorgorganisaties speelt een belangrijke rol in de uitvoering van deze regelingen.
Voor mensen die deze steun nodig hebben is het belangrijk om zich te informeren bij de gemeente of via de website van het CAK. Op deze manier kunnen zij er zeker van zijn dat ze alle beschikbare hulp krijgen.