Huurtoeslag is een belangrijke ondersteuning voor huurders die moeite hebben om hun huur te betalen. In de praktijk kunnen er situaties ontstaan waarin de huurtoeslag niet volledig op tijd wordt uitbetaald, bijvoorbeeld omdat de huur beter ligt binnen de huurtoeslaggrenzen. Dit is het geval bij gebroken maanden. Een gebroken maand is een maand waarin de huur verschuldigd is, maar de huurtoeslag nog niet volledig is toegestaan. In dit artikel bespreken we hoe de huurtoeslag in dergelijke gevallen wordt berekend, welke situaties zich kunnen voordoen, en hoe huurders deze situaties kunnen aanpakken. De informatie is gebaseerd op actuele beleidsregels en richtlijnen van relevante instanties.
Wat is een gebroken maand?
Een gebroken maand treedt op als een huurder al huur verschuldigd is, maar nog geen volledige huurtoeslag ontvangt. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren wanneer de huurtoeslag pas in een volgende maand wordt uitbetaald. In dat geval ontstaat er een korte periode waarin de huur verschuldigd is, maar er nog geen huurtoeslag is toegestaan. Deze situatie kan leiden tot een tijdelijke huurverhoging, omdat de huurder de volledige huur zonder toeslag moet betalen.
Volgens de regeling van de gemeente Almere (die geldt tot 1 januari 2025), wordt huurtoeslag alleen per volle maand toegekend. Dit betekent dat een gebroken maand niet automatisch recht geeft op huurtoeslag. Echter, in sommige gevallen kan de huurtoeslag worden aangepast om dit tijdelijke tekort aan ondersteuning te compenseren.
Wanneer kan er woonkostentoeslag worden verstrekt voor een gebroken maand?
Hoewel huurtoeslag per volle maand wordt berekend, zijn er situaties waarin een gebroken maand toch recht geeft op een bijzondere bijstand in de vorm van woonkostentoeslag. Dit kan het geval zijn wanneer er sprake is van een tijdelijke inkomensdaling, bijvoorbeeld door ontslag, ziekte of verlaging van het salaris. In dergelijke gevallen kan de huurtoeslag worden verstreken op basis van het lagere inkomen, zodat de huurder niet onder het sociaal minimum komt.
De berekening van deze woonkostentoeslag verloopt echter anders dan bij normale huurtoeslag. Het bedrag dat de huurder in de veronderstelling van het lagere inkomen zou ontvangen, wordt berekend en afgetrokken van het eventueel te laag uitgekeerde huurtoeslagbedrag. Dit kan leiden tot een tijdelijke verhoging van de huurtoeslag, zodat de huurder in de tussentijd toch kan rekenen op ondersteuning.
Huur boven de maximale huurgrens
Een andere situatie waarin woonkostentoeslag mogelijk is, is wanneer de huur hoger ligt dan de maximale huurgrens die voor huurtoeslag geldt. Normaal gesproken is de huurtoeslag beperkt tot een bepaalde huurgrens. In 2024 ligt deze grens op € 932,93 per maand. Huur die hierboven ligt, wordt niet ondersteund door huurtoeslag.
Wanneer de huur echter hoger is dan deze grens en de huurder heeft geen recht op huurtoeslag, kan overwogen worden om bijzondere bijstand in de vorm van woonkostentoeslag te verlenen. Dit is echter afhankelijk van individuele omstandigheden, zoals de grootte van het inkomen, de samenstelling van het huishouden en eventuele andere ondersteunende maatregelen.
Tijdige aangiften en berekening
De huurtoeslag kan met maximaal 6 maanden terugwerkende kracht worden uitbetaald bij een eerste aanvraag. Bij een verlenging is de terugwerkende kracht beperkt tot 2 maanden. Dit betekent dat huurders hun aanvraag zo snel mogelijk moeten indienen om eventuele gebroken maanden in aanmerking te kunnen komen.
Bij een gebroken maand is het belangrijk om de situatie duidelijk te beschrijven in de aanvraag voor woonkostentoeslag. Huurders kunnen aangeven dat zij al huur verschuldigd waren, maar dat er nog geen huurtoeslag was toegestaan. Op basis van deze informatie kan de toezichthoudende instantie bepalen of er recht is op bijzondere bijstand.
Inkomensdaling en verlenging van huurtoeslag
Een situatie die zich vaak voordoet, is een inkomensdaling tijdens het huurtoeslagjaar. Dit kan gebeuren bijvoorbeeld wanneer een huurder ontslagen raakt of zijn salaris vermindert. In dat geval zou de huurder in theorie een hoger huurtoeslagbedrag moeten ontvangen, zodat hij niet onder het sociaal minimum komt. Echter, de Belastingdienst kijkt altijd naar het verwachte jaarinkomen.
Dit betekent dat ook de periode waarin het inkomen hoger was, meespeelt in de berekening van de huurtoeslag. Het gevolg kan zijn dat de huurtoeslag te laag is of helemaal niet wordt uitbetaald, omdat de gemiddelde inkomensverwachting lager is dan nodig is om het sociaal minimum te halen. In dergelijke gevallen kan woonkostentoeslag worden verstrekt, op basis van het lagere inkomen.
Medebewoners en hun inkomens
Wanneer een huishouden meerdere bewoners telt, is het belangrijk om rekening te houden met hun inkomens. In het kader van huurtoeslag wordt het inkomen van medebewoners meegerekend. Echter, als de inkomens van medebewoners hoger zijn dan 50% van de gehuwdennorm, wordt de basishuur (eigen bijdrage) verhoogd.
Bijvoorbeeld: Stel dat een huurder een inwonende zoon heeft van 25 jaar, met een inkomen van € 1.300 per maand. Dit is meer dan 50% van de gehuwdennorm, exclusief vakantietoeslag, plus de geldende basishuur. In dat geval wordt de basishuur verhoogd met € 192 per maand. Dit heeft invloed op de berekening van de huurtoeslag en kan leiden tot een verlaging van de toeslag.
Deze aanpassing is van belang bij het berekenen van woonkostentoeslag, omdat het de rekenhuur beïnvloedt. In dergelijke gevallen kan het noodzakelijk zijn om een handmatige berekening uit te voeren, omdat de normale woonkostencomponent niet van toepassing is.
Studerende kinderen
Bij de berekening van huurtoeslag worden ook studerende inwonende kinderen meegerekend. Echter, als deze kinderen een WSF- of WTOS-toeslag ontvangen, is hun inkomensgrens niet meegerekend bij het berekenen van de basishuur. Dit betekent dat hun inkomens geen invloed hebben op de berekening van de huurtoeslag.
Urgentieperiode en onderbroken bijstand
Een ander belangrijk aspect bij huurtoeslag is de urgentieperiode. Dit is de periode waarin de huurtoeslag met verhoogde prioriteit wordt verstrekt, bijvoorbeeld wanneer er sprake is van een tijdelijke inkomensdaling of een tijdelijk werkloosheid. Als de urgentieperiode verstreken is, kan de huurtoeslag worden aangepast of onderbroken.
Bij een onderbroken bijstand, zoals wanneer het inkomen tijdelijk is toegenomen, kan de huurtoeslag voor korte tijd worden gestopt. Bij een nieuwe aanvraag moet de situatie opnieuw worden beoordeeld. In sommige gevallen is er bijvoorbeeld sprake van een tijdelijk arbeidscontract, waardoor het inkomen tijdelijk is toegenomen en er geen urgentieperiode is. In dergelijke gevallen kan de huurtoeslag opnieuw worden verstrekt, maar onder nieuwe voorwaarden.
Vluchtelingen en toeslagpartners
Sinds 2023 geldt een nieuwe regel waardoor vluchtelingen niet meerekenen als toeslagpartners. Dit betekent dat hun inkomens niet meespreken in de berekening van de huurtoeslag. Deze regel is officieel ingevoerd in 2023, maar werd al in 2022 toegepast. Voor huurders die hierdoor hun toeslag hebben gezien verminderen, is het mogelijk om contact op te nemen met de Belastingdienst voor een herwaardering.
Conclusie
Huurtoeslag is een belangrijke ondersteuning voor huurders die moeite hebben om hun huur te betalen. In de praktijk kunnen zich situaties voordoen waarin de huurtoeslag niet direct wordt uitbetaald, bijvoorbeeld bij gebroken maanden. In dergelijke gevallen is het belangrijk om te weten dat er mogelijkheid is voor bijzondere bijstand in de vorm van woonkostentoeslag. Dit kan het geval zijn bij inkomensdalingen, wanneer de huur hoger ligt dan de huurgrens of bij tijdelijke onderbrekingen van de huurtoeslag.
Het is daarom van belang om aandacht te besteden aan de tijdsplanning van aanvragen en om eventuele gebroken maanden expliciet te melden bij de aanvraag. Huurders kunnen hierbij rekening houden met de regels omtrent terugwerkende kracht en medebewoners. In sommige gevallen is een handmatige berekening noodzakelijk om de juiste huurtoeslag te berekenen.
Voor huurders die twijfelen of hun situatie in aanmerking komt, is het verstandig om contact op te nemen met de Belastingdienst of de toezichthoudende instantie. Hierbij is het mogelijk om een herwaardering aan te vragen of om duidelijkheid te krijgen over eventuele rechtshandelingen of aansprakelijkheid.