De huurtoeslag speelt een centrale rol bij het ondersteunen van huishoudens met een laag inkomen. In Nederland zijn momenteel ongeveer 1,5 miljoen huishoudens afhankelijk van deze steun. Het demissionaire kabinet heeft in de afgelopen periode belangrijke beslissingen genomen inzake de huurtoeslag, met name het terugdraaien van eerdere besparingen. Daarnaast wordt in 2025 en 2026 de regeling aangepast en verruimd. Deze veranderingen betreffen onder andere de berekening van de toeslag, de toegang tot de regeling en de vereenvoudiging van administratieve processen.
In deze artikel geven we een overzicht van de voorgestelde veranderingen in de huurtoeslag, de financiële gevolgen van deze maatregelen en de verwachte impact op huurders. We geven ook een kijkje in de achtergrond van de beslissingen, de rol van het demissionaire kabinet en de verwachtingen voor het nieuwe kabinet dat in de toekomst moet worden gevormd.
De huidige situatie
Momenteel ontvangen huishoudens huurtoeslag op basis van een bepaalde set voorwaarden, waaronder de hoogte van het inkomen, de huurgrens en het aantal personen in het huishouden. De huurtoeslag wordt berekend op basis van het verschil tussen de actuele huurprijs en een referentiehuurprijs die afhankelijk is van de locatie en de grootte van de woning.
In de afgelopen jaren zijn er diverse maatregelen genomen om de huurtoeslag aan te passen aan de stijgende woningmarkt en de wisselende economische omstandigheden. Zo zijn er bijvoorbeeld plannen geweest voor het bevriezen van huurprijsstijgingen, wat uiteindelijk heeft geleid tot een heroverweging van het beleid rond huurtoeslag.
Terugdraaien van de huurtoeslagbesparing
Een belangrijke stap in het beleid rond huurtoeslag was het besluit van het demissionaire kabinet om de eerder geplande besparing op de huurtoeslag terug te draaien. Deze besparing was oorspronkelijk bedoeld om de algemene begroting te verlichten, maar heeft geleid tot kritiek vanuit diverse partijen en organisaties.
Aedes, een belangrijke organisatie die zich inzet voor huurders, heeft het besluit van het kabinet om de besparing terug te draaien positief ontvangen. Volgens Aedes-voorzitter Liesbeth Spies is het belangrijk dat het beleid rond wonen consistent en stabiel is, zodat alle betrokken partijen effectief kunnen bijdragen aan het oplossen van de wooncrisis.
De besparing op de huurtoeslag was oorspronkelijk bedoeld voor 2026, maar is nu volledig teruggedraaid. Hierdoor komt er extra financiële ruimte voor huurders die de huurtoeslag het hardst nodig hebben. Deze maatregel wordt gefinancierd uit de algemene middelen, wat betekent dat de begroting voor de Vastgoed- en Ruimtelijke Ordening (VRO) niet extra wordt belast.
Verhoging van de huurtoeslag in 2025 en 2026
2025: Gemiddelde verhoging
In 2025 wordt de huurtoeslag voor vrijwel alle huidige ontvangers verhoogd. De gemiddelde verhoging bedraagt circa €12 per maand, wat neerkomt op €124 per jaar. Deze maatregel is onderdeel van het eerste wetsvoorstel dat is ingediend door het kabinet: Huurtoeslag ter verbetering van de koopkracht en vereenvoudiging van de regeling.
Voor deze verhoging is in 2025 €215 miljoen vrijgemaakt. Deze verhoging is bedoeld om de koopkracht van huurders te verbeteren en te zorgen dat een groter deel van hun inkomen beschikbaar is voor andere uitgaven.
2026: Aanpassing van de regeling
In 2026 komen er nog meer veranderingen in de huurtoeslag. De belangrijkste wijziging is het afschaffen van de zogenaamde liberalisatiegrens, die momenteel een maximum huurprijs definieert voor huurders die recht hebben op huurtoeslag. Deze grens ligt momenteel op €879,66 per maand in 2024.
Vanaf 2026 zullen huurders met een bruto-jaarinkomen onder de €47.699 in aanmerking komen voor huurtoeslag, ongeacht de hoogte van hun huurprijs. Dit betekent dat ook huurders die in de vrije sector wonen of middenhuur wonen in aanmerking komen voor huurtoeslag, mits hun inkomen voldoet aan de voorwaarden.
De huurtoeslag voor deze huurders zal echter alleen gelden op het deel van de huur tot de sociale huurgrens. Dit is het bedrag dat wordt vastgesteld op basis van de locatie en de grootte van de woning. Het bedrag dat een huurder boven deze grens betaalt, is niet ondersteund door de huurtoeslag.
In 2026 zullen er ook extra huurders in aanmerking komen voor huurtoeslag. Het kabinet schat dat ongeveer 170.000 huishoudens aan de nieuwe voorwaarden voldoen en daardoor recht krijgen op huurtoeslag. Deze huishoudens zullen gemiddeld €175 per maand extra ontvangen.
Veranderingen in de leeftijdsgrenzen
Een andere belangrijke verandering is de aanpassing van de leeftijdsgrenzen voor het recht op huurtoeslag. Momenteel kunnen jongeren onder de 23 jaar pas volledige huurtoeslag ontvangen. Vanaf 2026 verlaagt deze leeftijdsgrens naar 21 jaar. Dit betekent dat jongeren vanaf 21 jaar volledige huurtoeslag kunnen ontvangen, mits hun inkomen aan de voorwaarden voldoet.
Jongeren onder de 21 jaar kunnen al eerder huurtoeslag ontvangen, maar alleen voor huurprijsdeel tot een bepaalde grens. Deze grens ligt momenteel op €454,47 per maand. Vanaf 2026 kunnen jongeren onder de 21 jaar ook huurtoeslag aanvragen voor huurprijsdeel tot de sociale huurgrens, mits hun inkomen aan de voorwaarden voldoet.
Vereenvoudiging van de huurtoeslagregeling
Een tweede wetsvoorstel, Vereenvoudiging van de huurtoeslag, is bedoeld om het administratieve proces te verlichten en de toegang tot de regeling te vergemakkelijken. Momenteel is het proces voor het aanvragen van huurtoeslag vrij complex, met name door de aparte vergoeding voor gemeenschappelijke servicekosten.
Deze servicekosten worden momenteel apart berekend en vergoed, maar veel huurders weten niet precies hoeveel van hun huur opgaat aan deze kosten. Dit maakt het proces voor het aanvragen van huurtoeslag complex en langzaam.
Met de vereenvoudiging verdwijnt het verschil in huurtoeslag tussen ouderen en niet-ouderen. Daarnaast wordt het administratieve proces aangepakt, zodat huurders sneller en eenvoudiger toegang krijgen tot de steun die zij verdienen.
De verwachting is dat 80% van de huidige huurtoeslagontvangers in 2026 opnieuw op vooruit gaat, terwijl 20% iets minder huurtoeslag ontvangt. Dit laatste betreft vooral huurders die nu nog gemeenschappelijke servicekosten vergoed krijgen, maar die dit in de toekomst niet meer zullen doen.
Debattische en politieke context
De wetsvoorstellen zijn inmiddels ingediend en staan op de agenda van de Tweede Kamer. Het kabinet moet nu de plannen verdedigen tegen eventuele kritiek of amendementen. De verwachting is dat de wetten in 2025 zullen worden ingevoerd, zodat de veranderingen in 2026 volledig kunnen worden toegepast.
De betrokkenheid van de Tweede Kamer is essentieel voor de uiteindelijke goedkeuring van de wetsvoorstellen. Het is echter niet duidelijk of er op korte termijn een nieuw kabinet zal worden gevormd. Volgens Aedes-voorzitter Liesbeth Spies is het belangrijk dat het nieuwe kabinet wonen centraal stelt in het beleid, zodat er continuïteit is in de maatregelen die zijn genomen om de wooncrisis aan te pakken.
Financiële planning
De maatregelen rond huurtoeslag zijn goed te financieren uit de algemene middelen. Voor 2025 is €215 miljoen vrijgemaakt voor de verhoging van de huurtoeslag, terwijl er in 2026 €650 miljoen extra per jaar wordt besteed aan de uitbreiding en verbetering van de regeling.
Deze investeringen worden gezien als een aanvulling op de bestaande maatregelen die zijn genomen om de woonmarkt te stabiliseren en de betaalbaarheid van wonen te verbeteren. Het kabinet benadrukt dat het beleid rond huurtoeslag gericht is op het ondersteunen van huishoudens met een laag inkomen, zodat zij een betaalbare woning kunnen houden.
Impact op huurders
De veranderingen in de huurtoeslagregeling zullen verschillende gevolgen hebben voor huurders. Voor de meeste huurders betekent het een verhoging van de steun die zij ontvangen. In 2025 zullen vrijwel alle huidige ontvangers €12 per maand extra ontvangen. In 2026 zullen 80% van de ontvangers opnieuw op vooruit gaan, terwijl 20% iets minder huurtoeslag ontvangt.
De verwachting is dat de huurquote, het percentage van het inkomen dat wordt besteed aan huur, voor de meeste huurders verbetert. Dit betekent dat huurders minder van hun inkomen kwijt zijn aan huur en dat er meer ruimte is voor andere uitgaven.
Voor jongeren en huurders met een lager inkomen is de verlaging van de leeftijdsgrenzen en de uitbreiding van de regeling van groot belang. Zij zullen in staat zijn om huurtoeslag te ontvangen, ook als hun huurprijs hoger is dan de huidige liberalisatiegrens.
Conclusie
De huurtoeslag speelt een essentiële rol in het ondersteunen van huishoudens met een laag inkomen. De veranderingen die zijn voorgesteld voor 2025 en 2026 zullen ervoor zorgen dat meer huurders in aanmerking komen voor deze steun en dat de regeling vereenvoudigd wordt. De verhoging van de huurtoeslag in 2025 en de uitbreiding in 2026 zijn bedoeld om de koopkracht van huurders te verbeteren en de betaalbaarheid van wonen te verhogen.
Het is van belang dat het nieuwe kabinet, dat in de toekomst moet worden gevormd, het beleid rond huurtoeslag en woonbeleid centraal stelt. Continuïteit en stabiliteit in het beleid zijn essentieel om de wooncrisis effectief aan te pakken en om huurders te ondersteunen die het financieel moeilijk hebben.
De wetsvoorstellen die zijn ingediend door het demissionaire kabinet moeten nu worden goedgekeurd door de Tweede Kamer. De verwachting is dat de wetten in 2025 worden ingevoerd en dat de veranderingen in 2026 volledig worden toegepast.
Bronnen
- Geen nieuw beleid, maar het is positief dat het demissionaire kabinet de bij de Voorjaarsnota ingerekende besparing op de huurtoeslag terugdraait
- Huurtoeslag: voorgestelde veranderingen vanaf 2025
- Kabinet draait besparing huurtoeslag terug en investeert in betaalbare woningen
- Kabinet wil ruimere huurtoeslag in 2025 en zoveel krijg je erbij
- Wat wijzigt er in de huurtoeslag?
