Bij scheiding of splitsing is het belangrijk om niet alleen de praktische zorgverdeling voor de kinderen te regelen, maar ook de fiscale en sociale gevolgen goed te begrijpen. Co-ouderschap, waarbij beide ouders gelijkwaardig verantwoordelijk zijn voor de zorg en opvoeding van hun kinderen, heeft invloed op diverse toeslagen, waaronder de huurtoeslag. In deze uitleg geven we een overzicht van de regels rondom de huurtoeslag in het kader van co-ouderschap, op basis van recente informatie en voorbeelden uit de praktijk.
Wat is co-ouderschap en hoe wordt dit beoordeeld?
Co-ouderschap betekent dat beide ouders gelijkwaardig verantwoordelijk zijn voor de zorg en opvoeding van hun kind. Dit geldt niet automatisch bij scheiding; het moet expliciet worden geregeld, bijvoorbeeld via een ouderschapsplan. De Belastingdienst hanteert bij co-ouderschap een aantal richtlijnen om te bepalen of de zorgverdeling voldoet aan de eisen.
Een kind telt als co-ouder wanneer het doorgaans ten minste drie gehele dagen per week in elk van beide huishoudens verblijft. Deze eis geldt over een langere periode, niet per week. De Belastingdienst kijkt niet of elke week de drie dagen wordt gehaald, maar of er sprake is van een gelijke verdeling met een gemiddelde van minstens drie dagen per week over een langere tijdspanne.
Deze regel is van belang bij het bepalen of beide ouders kunnen meerekenen op toeslagen, zoals de huurtoeslag. Het is daarom belangrijk om een goed bijgewerkt ouderschapsplan te hebben en dit aan te vullen bij de Belastingdienst als nodig.
Huurtoeslag en co-ouderschap: wie krijgt welke toeslag?
De huurtoeslag is een toeslag die wordt uitgekeerd aan mensen die op huurwoning wonen en een beperkt inkomen hebben. De hoogte van de toeslag hangt onder andere af van het aantal medebewoners dat op het adres is ingeschreven. Bij co-ouderschap is het mogelijk dat het kind niet op beide adressen is ingeschreven, wat invloed heeft op de huurtoeslag.
1. Huurtoeslag bij ingeschreven kind
Als het kind bij een ouder is ingeschreven in de BRP (Basisregistratie Personen), telt het automatisch mee als medebewoner voor de huurtoeslag. Dit betekent dat de ouder met het ingeschreven kind waarschijnlijk een hogere huurtoeslag ontvangt, omdat het kind als medebewoner meerekent in de berekening.
2. Huurtoeslag bij co-ouderschap zonder inschrijving
Als het kind niet bij een ouder is ingeschreven, maar de ouders hebben wel een erkend co-ouderschap, is het mogelijk dat het kind toch als medebewoner meetelt voor de huurtoeslag. Dit kan echter alleen als de ouders samen bewijzen dat het kind daadwerkelijk minstens 156 dagen per jaar bij beiden woont.
In dat geval kunnen beide ouders hun kind opgeven als medebewoner voor de huurtoeslag, ook al is het kind ingeschreven bij één van hen. Dit betekent dat beide ouders een hogere huurtoeslag kunnen ontvangen, mits ze voldoen aan de inkomensvoorwaarden.
Om dit mogelijk te maken, is het noodzakelijk om een goed geregeld ouderschapsplan aan te vullen bij de Dienst Toeslagen. In het ouderschapsplan moet duidelijk staan hoe de zorgverdeling is, op welke dagen het kind bij welke ouder is en wie verantwoordelijk is voor welke kosten.
3. Voorbeeldsituatie
Stel, Emma en Lars zijn gescheiden en wonen elk hun eigen huis. Hun kind woont om en om bij hen – drie dagen bij Emma en drie dagen bij Lars. Het kind is ingeschreven bij Emma. In dat geval:
- Bij Emma telt het kind automatisch mee als medebewoner. Dit heeft invloed op de hoogte van de huurtoeslag.
- Bij Lars telt het kind niet mee, omdat het daar niet is ingeschreven. Als Lars echter wil dat het kind als medebewoner meetelt voor de huurtoeslag, moet hij samen met Emma een brief sturen naar de Dienst Toeslagen. In die brief moet worden aangegeven dat het kind minstens 156 dagen per jaar bij beide ouders woont en dat er sprake is van co-ouderschap. Als dit is bewezen, kan Lars ook recht hebben op een hogere huurtoeslag.
Wat zijn de voorwaarden voor huurtoeslag bij co-ouderschap?
Om recht te hebben op huurtoeslag in het kader van co-ouderschap, moeten ouders aan een aantal voorwaarden voldoen. Deze voorwaarden zijn zowel financieel als praktisch van aard.
1. Inkomens- en vermogensvoorwaarden
De hoogte van de huurtoeslag hangt af van het inkomen en vermogen van de aanvrager. Bij co-ouderschap is het belangrijk om te begrijpen dat het gezamenlijke inkomen van beide ouders niet automatisch in rekening wordt gebracht voor de huurtoeslag, tenzij het kind bij beide ouders is ingeschreven.
Als het kind bij één ouder is ingeschreven, telt alleen het inkomen van die ouder meestal mee. De andere ouder kan in principe geen recht meekrijgen op huurtoeslag voor het kind, tenzij hij of zij het co-ouderschap kan bewijzen en de Dienst Toeslagen hier rekening mee houdt in de berekening.
2. Verplichte inschrijving in de BRP
Het kind moet op minstens één adres zijn ingeschreven in de BRP. Als het kind bij geen van beide ouders is ingeschreven, kan het niet als medebewoner meetellen voor de huurtoeslag. Dit is belangrijk om in de gaten te houden, vooral bij co-ouderschap waarbij het kind om en om woont.
3. Bewijs van co-ouderschap
De Belastingdienst kan vragen om bewijs dat het co-ouderschap daadwerkelijk is uitgeoefend. Dit kan bijvoorbeeld een ouderschapsplan zijn, waarin duidelijk is vastgelegd hoe de zorg en opvoeding van het kind is verdeeld. Het ouderschapsplan moet ondertekend worden door beide ouders en duidelijk maken op welke dagen het kind bij welke ouder is.
4. Voldoen aan de zorgverdeling
De Belastingdienst hanteert de eis dat een kind doorgaans ten minst drie gehele dagen per week in elk van beide huishoudens verblijft. Dit betekent dat het kind niet per week maar over een langere periode een gelijke verdeling moet hebben. Het is daarom belangrijk om de zorgverdeling goed te documenteren.
Hoe kun je huurtoeslag aanvragen bij co-ouderschap?
Als je wilt dat je kind als medebewoner meetelt voor de huurtoeslag, is het noodzakelijk om een brief te sturen naar de Dienst Toeslagen. Deze brief moet aan de volgende eisen voldoen:
- Beide ouders ondertekenen de brief.
- Duidelijke vermelding van de zorgverdeling (bijvoorbeeld op welke dagen het kind bij welke ouder woont).
- Bijlagen, zoals een ouderschapsplan of andere bewijzen van co-ouderschap.
- Verwijzing naar de regel dat het kind minstens 156 dagen per jaar bij beide ouders woont.
De brief kan worden gestuurd naar de Dienst Toeslagen op Postbus 4510, 6401 JA Heerlen. Het is ook mogelijk om de voorbeeldbrief van de Dienst Toeslagen te gebruiken als sjabloon.
Belangrijke overwegingen bij huurtoeslag en co-ouderschap
Bij het bepalen van de huurtoeslag in het kader van co-ouderschap zijn er een aantal belangrijke overwegingen:
1. De huurtoeslag is individueel
De huurtoeslag is een individuele toeslag, wat betekent dat elke ouder afzonderlijk kan aantonen dat hij of zij recht heeft op huurtoeslag. Dit betekent dat beide ouders hun eigen huurtoeslag kunnen aanvragen, mits ze voldoen aan de voorwaarden.
2. Het kind telt alleen mee als medebewoner als het ingeschreven staat
Als het kind niet bij een ouder is ingeschreven, telt het niet automatisch mee als medebewoner. Dit geldt ook voor huurtoeslag. Als het kind bij geen van beide ouders is ingeschreven, kan het niet meetellen voor de huurtoeslag van beide ouders.
3. Overleg is essentieel
Het is belangrijk om als co-ouders goed te overleggen over financiële kwesties, zoals huurtoeslag. Dit voorkomt dat er verwarring ontstaat over wie welke toeslag ontvangt en hoeveel. Het is verstandig om een fiscalist of toeslagenexpert raad te vragen om eventuele fouten en onaangename verrassingen te voorkomen.
4. Co-ouderschapplan is verplicht bij bepaalde toeslagen
Bij sommige toeslagen, zoals de kindgebonden budget, is het nodig dat het kind bij één ouder is ingeschreven. Bij huurtoeslag is dit niet altijd het geval, maar wel bij andere toeslagen zoals kinderopvangtoeslag of inkomensafhankelijke combinatiekorting.
Conclusie
Co-ouderschap heeft verschillende gevolgen voor de huurtoeslag. Als beide ouders gelijkwaardig verantwoordelijk zijn voor de zorg en opvoeding van hun kind, is het mogelijk dat het kind als medebewoner meetelt voor de huurtoeslag bij beide ouders. Dit is echter enkel het geval als het kind daadwerkelijk minstens 156 dagen per jaar bij beiden woont en het co-ouderschap goed is bewezen via een ouderschapsplan of andere documentatie.
Het is belangrijk om te weten dat de huurtoeslag individueel is en dat het kind alleen meetelt als medebewoner als het ingeschreven staat bij een ouder. Als beide ouders willen dat het kind meetelt voor de huurtoeslag, moet dit expliciet worden aangetoond via een brief naar de Dienst Toeslagen.
Overleg met een fiscalist of toeslagenexpert is verstandig om de juiste stappen te zetten en eventuele fouten te voorkomen. Door duidelijke afspraken te maken en het ouderschapsplan goed te vullen, is het mogelijk om de juiste toeslagen te ontvangen en financiële zekerheid te behouden in de situatie van co-ouderschap.