De verduurzaming van woningen is tegenwoordig een essentieel onderdeel van het woningbouwbeleid in Nederland. Het draait hierbij om het verbeteren van de energieprestatie van woningen, bijvoorbeeld via isolatiemaatregelen, het aanbrengen van HR++-glas, het installeren van zonnepanelen of warmtepompen. Deze maatregelen kunnen enerzijds leiden tot lagere energiekosten en anderzijds tot een huurverhoging. Voor huurders is het daarom belangrijk te weten hoe en onder welke voorwaarden huurverhogingen toegestaan zijn na verduurzaming.
Sinds 1 januari 2023 geldt een belangrijke afspraak binnen het kader van de Nationale Prestatieafspraken Volkshuisvesting: woningcorporaties mogen geen huurverhoging vragen na het uitvoeren van isolatiemaatregelen. Dit geldt alleen als de corporatie zelf het initiatief voor de maatregel neemt. Huurders profiteren dus van lagere energierekeningen zonder dat hun huur stijgt. Voor andere verduurzamingsmaatregelen, zoals zonnepanelen of warmtepompen, gelden wel andere regels. Hierbij kan een huurverhoging wél voorkomen, maar moet deze redelijk en eerlijk zijn.
In dit artikel geven we een overzicht van de huidige situatie, richtlijnen en praktijkvoorbeelden rond huurverhoging na verduurzaming. We leggen uit wat isolatiemaatregelen precies inhouden, hoe huurverhogingen bij verduurzaming worden bepaald, en welke opties huurders hebben om zich te informeren of eventueel advies in te schakelen.
Wat is verduurzaming en waarom is het belangrijk?
Verduurzaming betreft het uitvoeren van maatregelen die de energieprestatie van een woning verbeteren. Dit kan bijvoorbeeld het isoleren van muren, daken en vloeren zijn, het vervangen van ramen door HR++-glas, het installeren van warmtepompen of zonnepanelen. Deze maatregelen worden meestal uitgevoerd om de energieprestatie van een woning te verhogen, wat leidt tot lagere energiekosten en een lagere CO₂-uitstoot.
De verduurzaming van woningen is ook een onderdeel van het nationale klimaatbeleid. Nederland wil namelijk in 2050 klimaatneutraal zijn, en de woningbouwsector speelt daarbij een belangrijke rol. Door woningen duurzamer te maken, kan het land een belangrijk aandeel leveren in de strijd tegen de klimaatverandering.
Huurverhoging bij verduurzaming: wanneer is dat mogelijk?
Het is belangrijk om te weten dat niet elke verduurzamingsmaatregel tot een huurverhoging leidt. De regels verschillen namelijk afhankelijk van het type maatregel, wie het initiatief neemt (huurder of verhuurder) en welke verhuurder betrokken is (woningcorporatie of particulier).
Isolatiemaatregelen zonder huurverhoging
Sinds 1 januari 2023 geldt voor woningcorporaties een afspraak in het kader van de Nationale Prestatieafspraken Volkshuisvesting: isolatiemaatregelen mogen zonder huurverhoging worden uitgevoerd als de woningcorporatie zelf het initiatief neemt. Dit betekent dat huurders van verduurzaamde woningen hun huur niet hoeven te verhogen voor maatregelen zoals het isoleren van muren, daken en vloeren, of het aanbrengen van HR++-glas.
Cees Tip, directeur van Intermaris, legt uit dat deze afspraak is gemaakt om het verduurzamen van woningen aantrekkelijker te maken voor huurders. "Zo kunnen huurders profiteren van meer wooncomfort en lagere energierekening, zonder dat hun huur stijgt," zegt hij.
Huurders van woningen die vóór 1 januari 2023 zijn verduurzaamde, hoeven wel de huurverhoging zoals afgesproken in het sociaal plan te betalen. Voor huurders van woningen die sinds 2023 zijn verduurzaamde, geldt de afspraak dat de huur niet stijgt.
Verduurzaming buiten isolatiemaatregelen
Niet alle verduurzamingsmaatregelen vallen onder de afspraak van isolatie zonder huurverhoging. Woningen die bijvoorbeeld zonnepanelen of een warmtepomp krijgen, vallen hier niet onder. Deze maatregelen kunnen wel tot een huurverhoging leiden, omdat de verhuurder extra kosten ondervindt.
De Woonbond adviseert in dergelijke gevallen om te kijken naar de totale impact op de woonlasten. Als de energiebesparing groter is dan de huurverhoging, is het meestal gunstig om mee te doen. In dat geval nemen de totale woonlasten namelijk af, wat voor de huurder voordelig is.
Richtlijnen voor huurverhoging bij verduurzaming
Voor huurders is het belangrijk om te weten hoe huurverhogingen bij verduurzaming worden bepaald. Voor woningcorporaties gelden specifieke afspraken, maar voor particuliere en commerciële verhuurders gelden andere regels. Hieronder geven we een overzicht van de richtlijnen.
Richtlijn voor woningcorporaties
Als je huis beter is geïsoleerd met vloer-, muur- en/of dakisolatie, en met beter isolerend glas, hoor je als huurder bij een woningcorporatie geen huurverhoging te krijgen. Deze maatregelen vallen namelijk onder de afspraak van isolatie zonder huurverhoging.
Als je huis daarnaast ook zonnepanelen of een warmtepomp krijgt, vallen deze maatregelen niet onder de afspraak zonder huurverhoging. De verhuurder mag hier wel een huurverhoging voor vragen. De Woonbond adviseert om in dergelijke gevallen te kijken of de energierekening méér omlaag gaat dan de huurverhoging. Als dat het geval is, is het gunstig om mee te doen.
Richtlijn voor commerciële verhuurders
Voor particuliere en commerciële verhuurders bestaat geen richtlijn voor huurverhoging bij verduurzamingsmaatregelen. De Huurcommissie heeft wel een rekenmethode ontwikkeld om te bepalen wat een redelijke huurverhoging is bij verduurzaming. Deze rekenmethode is opgenomen in het ‘Beleidsboek huurverhoging na woningverbetering’ van de Huurcommissie.
Bij een renovatie van meerdere woningen tegelijk is het goed als huurders samenwerken, bijvoorbeeld in een bewonerscommissie. Bewonerscommissies hebben het recht om zich te laten ondersteunen door een adviseur. Dat kan bijvoorbeeld een adviseur van de Woonbond zijn.
Praktijkvoorbeelden van huurverhoging bij verduurzaming
Het is duidelijk dat de regels rond huurverhoging bij verduurzaming kunnen variëren, afhankelijk van het type maatregel, de verhuurder en wie het initiatief neemt. Hieronder geven we drie praktijkvoorbeelden die illustreren hoe dit in de praktijk werkt.
Voorbeeld 1: Huurverhoging met energiebesparing
Een verhuurder wil een warmtepomp installeren in een woning. De huurder is het met de maatregel eens, maar vindt de voorgestelde huurverhoging van €50 per maand te hoog. De huurder neemt contact op met de Huurcommissie, die bepaalt dat een huurverhoging van €30 per maand redelijk is. De verhuurder en huurder komen tot een akkoord over de huurverhoging. De huurder merkt dat de energierekening aanzienlijk omlaagt, waardoor de totale woonlasten afnemen. Dit is gunstig voor de huurder.
Voorbeeld 2: Geen huurverhoging bij isolatiemaatregelen
Een woningcorporatie voert isolatiemaatregelen uit aan een woning. De huurder krijgt HR++-glas, de muren worden geïsoleerd, en het dak wordt aangevuld met isolatie. Omdat de maatregelen zijn uitgevoerd op initiatief van de corporatie, is er geen huurverhoging. De huurder merkt dat de woning warmer wordt en dat de energierekening aanzienlijk omlaagt. De huurder profiteert dus van de verduurzaming zonder dat de huur stijgt.
Voorbeeld 3: Huurverhoging die gunstig is voor de huurder
Een verhuurder wil zonnepanelen installeren op het dak van een woning. De huurder berekent dat de energierekening daardoor met ongeveer €35 per maand omlaag gaat. De verhuurder wil een huurverhoging van €25 per maand vragen. Omdat de besparing groter is dan de huurverhoging, accepteert de huurder de huurverhoging. De totale woonlasten nemen dus af, wat voor de huurder gunstig is.
Wat is een redelijke huurverhoging?
Het is belangrijk om te weten wat een redelijke huurverhoging is bij verduurzaming. Dit hangt af van verschillende factoren, zoals het type maatregel, de kosten, de energiebesparing en de impact op de totale woonlasten.
Het bepalen van een redelijke huurverhoging
Voor commerciële en particuliere verhuurders bestaat een rekenmethode van de Huurcommissie om een redelijke huurverhoging te bepalen. Deze methode is opgenomen in het ‘Beleidsboek huurverhoging na woningverbetering’. De methode houdt rekening met de kosten van de maatregel, de energiebesparing en de verwachting dat de huurverhoging niet hoger mag zijn dan de besparing.
De Woonbond adviseert huurders om te kijken naar de totale impact op de woonlasten. Als de energiebesparing groter is dan de huurverhoging, is het meestal gunstig om mee te doen. In dat geval nemen de totale woonlasten namelijk af, wat voor de huurder voordelig is.
Invloed op huurtoeslag en WOZ-waarde
Een huurverhoging kan ook invloed hebben op de huurtoeslag en de WOZ-waarde van een woning. Het is daarom belangrijk om deze gevolgen te beoordelen bij het nemen van een beslissing over een huurverhoging. De Woonbond raadt aan om dit te bespreken met een adviseur of huurcommissie als er twijfels zijn over de impact.
Het belang van transparantie en eerlijkheid
Transparantie en eerlijkheid zijn essentieel bij huurverhoging na verduurzaming. Huurders hebben het recht om te weten welke maatregelen zijn uitgevoerd, hoeveel het heeft gekost en hoeveel de huurverhoging bedraagt. Ze kunnen ook vragen om een duidelijke uitleg van de rekenmethode die is gebruikt om de huurverhoging te bepalen.
De menukaart voor huurverhoging bij verduurzaming, die is opgesteld door Woonbond en Aedes, helpt bij het maken van transparante en eerlijke afspraken. Deze menukaart geeft richtlijnen voor huurverhoging bij verduurzamingsmaatregelen zoals hybride en volledig elektrische warmtepompen en ventilatie met warmteterugwinning. Het doel is om te zorgen dat huurders een comfortabelere woning krijgen zonder dat zij daarvoor te veel betalen.
Wat kunnen huurders doen?
Huurders kunnen verschillende stappen ondernemen als ze twijfelen over een huurverhoging na verduurzaming. Hieronder geven we een overzicht van mogelijke acties.
Informatie zoeken
Het is belangrijk om te weten wat de regels zijn rond huurverhoging bij verduurzaming. Huurders kunnen informatie zoeken via de website van de Woonbond, de Huurcommissie of hun woningcorporatie. Ze kunnen ook contact opnemen met een adviseur of bewonerscommissie voor meer uitleg.
Advies in schakelen
Als er twijfels zijn over een huurverhoging, is het verstandig om advies in te schakelen. Bewonerscommissies hebben het recht om zich te laten ondersteunen door een adviseur, bijvoorbeeld van de Woonbond. Deze adviseurs kunnen helpen bij het begrijpen van de regels en het bepalen of een huurverhoging redelijk is.
Samenwerken met andere huurders
Bij een renovatie van meerdere woningen tegelijk is het gunstig om samen te werken. Huurders kunnen bijvoorbeeld in een bewonerscommissie terecht en samen beslissen of ze mee willen doen aan de verduurzaming. Dit zorgt voor meer invloed en transparantie in het proces.
De toekomst van verduurzaming en huurverhoging
De verduurzaming van woningen is een tijdsgerichte trend die waarschijnlijk nog belangrijker zal worden in de toekomst. Nederland wil namelijk in 2050 klimaatneutraal zijn, en de woningbouwsector speelt daarbij een belangrijke rol. Door woningen duurzamer te maken, kan het land een belangrijk aandeel leveren in de strijd tegen de klimaatverandering.
Huurverhoging bij verduurzaming is een complex onderwerp dat afhankelijk is van verschillende factoren, zoals het type maatregel, het initiatief van de verhuurder of huurder, en de kosten en energiebesparing. Het is belangrijk om te weten dat zowel huurders als verhuurders meestal profiteren van verduurzaming, zolang de afspraken eerlijk en redelijk zijn.
Conclusie
Huurverhoging na verduurzaming is een complex onderwerp dat afhankelijk is van verschillende factoren, zoals het type maatregel, het initiatief van de verhuurder of huurder, en de kosten en energiebesparing. Voor woningcorporaties gelden specifieke afspraken waarmee huurverhogingen bij isolatiemaatregelen zijn uitgezonderd sinds 2023. Voor andere maatregelen en voor particuliere verhuurders gelden andere regels, waarbij de Huurcommissie een rol speelt bij het bepalen van een redelijke huurverhoging.
Huurders hebben een actieve rol in het proces en kunnen ondersteuning zoeken via bewonerscommissies of de Woonbond. De menukaart voor huurverhoging bij verduurzaming helpt bij het maken van transparante en eerlijke afspraken. Het is belangrijk om de impact van een huurverhoging op de totale woonlasten te beoordelen, inclusief de energiebesparing en eventuele gevolgen voor huurtoeslag en WOZ-waarde.
Zowel huurders als verhuurders profiteren meestal van verduurzaming, zolang de afspraken eerlijk en redelijk zijn. Het is aan te raden om altijd goed te informeren en eventueel hulp in te schakelen bij het bepalen van een huurverhoging.
